بررسی های تجربی نشان داده است ، هنگامی که دو اتم از یک عنصر ، برای مثال دو اتم هیدروژن با هم ترکیب می شوند و با تشکیل یک پیوند ساده کووالانسی ، یک مولکول دو اتمی را بوجود می آورند ، جفت الکترون مشترک یا پیوندی به فاصله یکسان از این دو اتم قرار می گیرد . در نتیجه تراکم ابر الکترونی روی هر دو اتم یکسان است و هیچ یک از دو اتم بار الکتریکی جزئی مثبت یا منفی نخواهند داشت . ولی اگر دو اتم از یک عنصر نباشند ، برای نمونه در مولکول کلرید هیدروژن که یکی کلر و دیگری هیدروژن است ، بررسی های تجربی نشان می دهد که در این صورت ، جفت الکترون پیوندی ، دیگر به فاصله یکسانی از دو اتم قرار نخواهد داشت . بلکه یکی از آنها که در این مثال اتم کلر است ، بر جفت الکترون پیوندی جاذبه بیشتری اعمال کرده ، آن را به هسته خود نزدیکتر می کند . بدیهی است که در این فرآیند ، تراکم ابر الکترونی روی اتم کلر افزایش می یابد . و به این ترتیب با دور شدن جفت الکترون پیوندی از هسته اتم دیگر که در این مثال هیدروژن است ، تراکم ابر الکترونی روی آن کاهش می یابد . بر اساس پیشنهاد لینوس پولینگ که یکی از نظریه پردازان ، درباره پیوندهای شیمیایی بود ، اتمی مانند کلر که ضمن تشکیل پیوند با اتم دیگر ، جفت الکترون پیوندی را به سوی خود می کشد ، اتم الکترونگاتیو و این خاصیت ، الکترونگاتیوی نامیده شد . اتم هیدروژن که که جفت الکترون پیوندی از آن دور شده است ، اتم الکتروپوزیتیو نامیده می شود .

روند تغییر الکترونگاتیوی عنصرها در در دوره ها و گروههای جدول تناوبی :

هر چه بار موثر هسته اتم   بیشتر و اندازه اتم آن کوچکتر باشد ، چون تأثیر جاذبه هسته برالکترونهای لایه ظرفیت افزایش می یابد ، در نتیجه ،الکترونگاتیوی آن نیز بیشتر می شود . در هر دوره از جدول تناوبی ، با افزایش عدد اتمی عنصرها و کاهش شعاع اتمی ( از چپ به راست ) به تدریج بر مقدار الکترونگاتیوی آنها افزوده می شود . اما در گروهها با افزایش عدد اتمی عنصرها و افزایش شعاع اتمی و کاهش جاذبه هسته بر الکترونهای لایه ظرفیت ، تمایل یک اتم برای جذب الکترونهای پیوندی کاهش می یابد ، که نتیجه آن کاهش الکترونگاتیوی عنصرها از بالا به پایین است .

تعریف اصطلاحات به کار برده شده :

ابر الکترونی : ما نمی توانیم موقعیت الکترون در اتم را  در هر لحظه از زمان مشخص کنیم ، از این رو به جای صحبت از مکان دقیق الکترون از احتمال حضور آن در فضای معین در اطراف هسته صحبت می کنیم و معمولاً احتمال حضور الکترون در اطراف هسته را بوسیله نقطه هایی نشان می دهند . که تراکم این نقطه ها در اطراف هسته به صورت ابری در می آید که به آن ابر الکترونی می گویند .

بار موثر هسته اتم : هر الکترون اتم ، از جایگاهی که در آن قرار دارد ، بار هسته را احساس می کند . برای نمونه هر چه که دورتر از هسته باشد به خاطر وجود الکترونهای داخلی و وجود دافعه بین آنها بار هسته را کمتر حس می کند . در واقع بار موثر هسته ،  باری است که هر الکترون با وجود الکترونهای داخلی اتم که نقش حایل را دارند ، از هسته درک می کنند .